แม่หอพระ: เมืองเห็ด-ของป่า กับความท้าทายในการบริหารจัดการไฟจำเป็น

เมื่อวันที่ 7 มีนาคม 2568 คณะทำงานสภาลมหายใจเชียงใหม่ และมูลนิธิกระจกเงาได้ลงพื้นที่ตำบลแม่หอพระ อำเภอแม่แตง จังหวัดเชียงใหม่ เพื่อศึกษาแนวทางการจัดการเชื้อเพลิงในพื้นที่หรือที่เรียกว่า “ไฟจำเป็น” หรือ “ไฟดี” ซึ่งเป็นนวัตกรรมการบริหารจัดการเชื้อเพลิงที่ท้าทายแนวคิดห้ามเผาโดยเด็ดขาดของนโยบายส่วนกลาง

ตำบลแม่หอพระมีขนาดพื้นที่กว่า 132.64 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณ 82,900 ไร่ เป็นพื้นที่ที่มีระบบนิเวศซึ่งประกอบไปด้วยป่าเต็งรังและป่าเบญจพรรณที่มีการผลัดใบตามฤดูกาล มีการสะสมเชื้อเพลิงตามธรรมชาติอย่างต่อเนื่อง ส่งผลให้ชุมชนต้องเผชิญความเสี่ยงเรื่องไฟป่าในทุกปี ปี 2568 เทศบาลตำบลแม่หอพระได้ทำแผนบริหารจัดการเชื้อเพลิงเสนอต่อจังหวัดผ่านแอพพลิเคชั่น Fire D แต่ทางอำเภอ ยังไม่อนุมัติ เนื่องจากนโยบายส่วนกลางที่ไม่เข้าใจบริบทเชิงนิเวศในระดับพื้นที่หรือท้องถิ่น

ร้อยเอกวิราช ธิมา นายกเทศมนตรีตำบลแม่หอพระ กล่าวว่าการจัดสรรงบประมาณจากจังหวัดปี 2568 สะท้อนความไม่สอดคล้องระหว่างกลไกการบริหารงบประมาณกับความจำเป็นในการจัดการเชิงพื้นที่ กล่าวคือเทศบาลฯได้รับงบกลางจากจังหวัดฯ จำนวน 510,800 บาท สำหรับการดำเนินงานแก้ไขปัญหาหมอกควันระหว่างเดือนกุมภาพันธ์ถึงพฤษภาคม 2568